「gomen gomen ame ni furare-chatta-n yoo」
Havadan Sudan
Herhalde Nisan'in sonundan Haziran ortasina kadar Japonya en guzel mevsimini yasiyor diye dusunuyorum. Hos yagmur sevenler icin bundan sonrasi daha guzel olacak. Haziran ortasindan sonra TSUYU denilen bir nevi kirkikindi mevsimine giriliyor ve cikilmiyor. Yazin sicaginda yagan nigmetten ne istiyorsun be adam diyen arkadaslar icin, her gun yagan yagmur ve sicak yuzunden olusan rutubetten ne istahiniz kaliyor, ne de pacasi temiz kalmis pantolonunuz derim.
Tabiir-i caiz ise esek kadar olduk ama mevsim yagmurlu yaza donunce ben de Japon koyluleri gibi (ve bir kisim sehirliler) ayagima bambu vesairden yapilmis sandallari gecirip, mumkunse pacasiz olan sort kilikli seyler giyiyorum. Cok $lk gorunmese de, o halde ingilizce ders vermeye bile gittigim zamanlar oldu. Dusunun, tertemiz giyinmis kravatli ceketli beyler, yine ayni sekilde temiz pak takim elbiseli hatunlar ayni sinifta oturmus beni bekliyor, hocamiz gelecek de ders anlatacak diye ancak karsilarina birden ayaginda islak sandal, sirt kismi islanmis t-shirtlu ne idugu belirsiz bir yabanci... "gomen gomen ame ni furarechattan yooo..." deyince yuzlerde gulumseme ve evet evet siz aliskin degilsinizdir bu japon yagmurlarina bakisi ve affedilmis olmanin size verdigi rahatlik....
gomen gomen ame ni furare-chatta-n yoo
gomen gomen: ozur dilerim (gomen nasai aslinda ozur dilerim demek, ama cok kaba olmasa da yine de gunluk agizda sadece gomen de diyebilirsiniz, ama gomen gomen diye tekrar ederek biraz daha uzgun oldugunuzu daha sicak bir sekilde ifade edebilirsiniz)
ame ni furare: ame yagmur demek, -ni eki turkce'deki -e -a eki gibi, yani yagmur-a anlamina geliyor. fur-are'deki fur fiili yagmak, -are eki ise edilgen cati eki.
chatta: asli teshimau yardimci fiilinin sokak agizindaki hali, birseyin olup bitmis gecmis zaman oldugunu belirtir.
-nyoo: Bati japonya agizlarinda kullanilan bir unlem ifadesi, fiile yerlesik kullanilir.
ancak, edilgen cati eki ile kurulmus bu cumleyi aynen turkceye cevirecek olursak,
ozur ozur, yagmura yagildi(m). gibi Turkce icin sacma sapan bir cumle karsimiza cikacak. Bunun sebebi Japonca'da edilgen cati'nin birden fazla kullanim alanin olmasidir.
Ozellikle nesne'nin sabit kaldigi edilgen cumlelerde (Turkce'de edilgen cumlelerde nesne ozne haline gecer), Oznenin ortada gerceklesen eylemden rahatsizlik ya da bir zarar gordugu belirtilir.
Bu yuzden boyle bir cumleyi,
Kusura bakmayin, yagmura yakalandim... diye cevirmek herhalde hepimizin sagligi icin en guzeli olacaktir.
Herneyse, sirilsiklam olmus ayaginda terlikli bir hoca'nin gulumsenerek kabul edilmesi ve ders sonunda da kimsenin o hocayi sirkete sikayet etmemesinin tek sebebi hoca'nin yabanci olmasidir. Japonya'da yabanci olmak belki diger ulkelerde yabanci olmak ile hemen hemen ayni zorluklari yuklenmek anlamina gelebilir ama sanirim bir yabanci olarak en rahat yasanabilecek ulke Japonya diye dusunuyorum.
Eger karsinizdakinin bazi yerlerde sizi aptal yerine koydugunu dusunmez ya da kafaniza takmaz iseniz (cunku aptal yerine koymayip, sizin herkesin bildigi seyleri bilmediginizi dusunuyordur). Bazi zamanlar bu tip tavirlar size sikinti verse de gercekten cok kafaniza takmadan nese icinde yolunuza devam etmeniz yine en guzel secenek olacaktir.
Cogu zaman herkesin sikis pikis oldugu trenlerde saskin gozlerle oturacak yer arayan japonlari keserim, tek bos yer olan benim yanimdaki koltugu bulduklarindaki gozlerindeki isilti superdir ancak daha sonra benim yuzumu gorup yabanci oldugumu farketlerindeki hayal kirikligi ise ayri bir super. Zira oturmak icin hamle yapip, o hayal kirikligini yasadiklarinda hamle yaptiklari yerde cakilip kalmaktadirlar. Hayir henuz ayi gibi degilim, oyle abuk sabuk bir surata da sahip degilim hatta Japon sanan Japonlar bile var ama tabii bir sekilde adamlardan farkli bir gorunusum var. Ama her zaman olmasa cogu zaman oturacak yer olmayan tasitlarda egerki benim yarim bastan beri bos ise yolculugun sonuna kadar da bombos kalabiliyor...
bu da boyle bir animdir...
fotograflar ise bir tayfun sirasinda cektigim evin onundeki oto garaji ve okulun arka bahcesindeki agaclarin...

