Japonya'da Ogrencilik

Bir onceki yazi devam edecek yazmistim ama ne zaman devam edecegini acikcasi ben de bilemiyorum... Bir ara gozume diger fiyatlar takilir, ya da carsi pazar gezmeye vakit bulabilirsem o zaman yeni fiyatlari guncelleyebilirim.
Gelelim bugunku konumuza; Japonca ogrenen ya da ogrenmis olan bir cok Turk arkadasimizin yaptigi kucuk ama kulagi tirmalayan bir hata var. Bu da Japonca sesleri Turkce sesler ile ifade etmektir. Sanane kardesim, beni anlayan anliyo, derdimi anlatabiliyorsam gerisi onemli degil!!! diyen arkadaslarimiz http://www.disney.com adresine gidip vakit oldurebilirler...
Devam edelim, simdi Japonca'da uc hatta dort tane alfabe oldugunu biliyoruz ya da burada ogreniyoruz. Neydi onlar?

Kanji: Bu en fazla karaktere sahip olan alfabedir, aslinda alfabe demek de yanlis ama kolaylik olsun diye alfabe diyelim (dogrusu icin karakter seti demeyi oneriyorum). Bu alfabe aslinda cin (china) orijinli olup civardaki bir cok ulkede de kullanilmaktadir. Her karakter bir kavrami ifade etmektedir, ancak bazi genis ve derin anlami olan kavramlari ya da deyim terimleri ifade etmek icin birden fazla karakter de yanyana kullanilabiliyor. Iste herkesin dalga gectigi carpik curpuk seyler diye adlandirdigi ama koluna g.tune sacma sapan anlami olanlarini da dovme yaptirmaktan cekinmedigi karakterler bunlardir. Bu da Japonca'da kullanilan dort alfabeden biridir. Ancak bir kanji tek bir sesi ifade etmez yani kanjiler sessel bir alfabe degil, imgesel resimler ya da bildigimiz ikonlardir. Yani gumuzde yeni yeni kanjiler uretilseydi :) = gülmek diyebilirdik..
capito?

Katakana ve Hiragana: Kanji'lerin cok belirgin kuralli bir ses okunusu olmadigi icin bunlari ogretmek de sorun olmustu, o yuzden bazi kanjilerin karakteristik parcalarindan asagi yukari 200 harften olusan yeni bir ses alfabesi uretme ihtiyaci duyulmustur. Katakana ve Hiragana yine hece sesleri ve sesli harfleri belirtmek de kullanilir. Daha fazla detay ogrenmek isteyenler wikipedia gibi yerlerde de arastirip ogrenebilirler. Ama basitce soylemek gerekirse Hiragana kanji ile ifade etme zorlugu olan sozcuk, ekleri (ettirgen eki, edilgen eki gibi) yazma da kullanilirken, katakana ise daha cok yabanci dillerden gelen sozcukleri yazma da kullanilir, buna yabancilarin isimleri de dahildir.
etti mi uc alfabe? Bir de latin alfabesini ekleyelim, zira her Japon latin alfabesini de ogrenmek zorundadir. Yalniz onlar latin alfabesi degil, Roma alfabesi diyorlar (Romaji). Mesela T-shirt aldım cumlesini Japonca yazarsak,
T-シャツを買った。 olur... bu yazdigimi Japonca destegi olmayanlar ne yazik ki goremeyecekler ... T-Shatsu wo katta... T latin harfi ile, shatsu (shirt) katakana ile Katta derken Ka(Kanji) sondaki gecmis zaman eki olan -ta ise Hiraganadir, haa bu arada T-shatsu'dan sonra gelen nesne eki olan wo da hiragana ile yazilmistir...

Lafi cok uzattigimin farkindayim ama boyle bir aciklama yapmak zorundaydim, zira ilk uc alfabeyi latin harflerine cevirirken bazı sesleri ne yazık ki tam olarak latin harfleri ile ifade edememisler (bunu amerikali, portekiz ve hollandalilar yapmaya calismis). Simdi, Japonca'da bes tane sesli harf var bunlar a, i , u , e ve o harfleri. Ancak her dilde oldugu gibi o harfler disinda da bir kac tane daha sesli harfleri var. bunlara allafon deniyor...
Neyse, konu disina cikmadan hemen baglayip isime gucume doneyim. Simdi /u/ harfi ile ifade edilen ses aslinda Turkce ya da ingilizce'de soyledigimiz /u/ sesinden cok farkli. Bir cok Turk arkadasimiz da bu hatayi bazen bilerek bazen de bilmeyerek yapmaktadir.
Japonca'da cok ozel durumlar haricinde dudaklar yuvarlatilarak /u/ sesi cikarilmaz. Bu ses daha cok Turkce /ı/ sesine daha cok benzemektedir. Hatta daha bir Japon gibi konusmak isterseniz Turkce /ı/ sesini kullanarak daha gunesli gunlere yelken acabilirsiniz...
Yaa ben anlamadim, ne yani u degil de ı mı diyecegiz simdi? diyen arkadaslarim icin tekrar edeyim...
evet, bu kolay bir yol ancak tam olarak yine Japon gibi soylemis olmuyorsunuz, u ile ı arasinda ı sesine daha yakın bir sestir... agzinizi ı sesini cikaracak gibi yapip agiz icinde u sesi cikarmak daha mantiklidir ama biraz antreman gerektirecektir.
Yani bir japona ask-i ilan etmek icin SUKI DESU diyebilirsiniz...ancak mumkunse o /u/lari yuvarlamayin da elaleme sebek olmayin.. diye yazdim ben bu uzun yaziyi...
hadi hasretle kucakladim hepinizi...